Помирението чрез спогодба –съвременен, популярен и желан способ за разрешаване на частноправни спорове
И най-лошата спогодба е по-добра от най-доброто решение
За разрешаването на частноправни спорове, спорещите страни освен чрез стандартното съдебно правораздаване и арбитраж могат да уредят спора чрез сключена от тях спогодба. За да постигнат доброволно уреждане на спора чрез сключена помежду им спогодба, страните могат да прибягнат до съдействието на избрано от тях лице, което изпълнява функцията на помирител и посредник.
В редица държави по света помирението чрез спогодба, като един съвременен, популярен и желан способ за разрешаване както на частноправни, така и на междудържавни и семейноправни спорове се е наложило като алтернатива не само на арбитражното, но и на съдебното разрешаване на спорове. А в държави като Япония, Китай и Корея се наблюдава нещо повече – обществото е негативно настроено към прякото прибягване до съд за защитата на накърненото право. Препоръчителният подход е неконфликтното разрешаване на споровете, а тяхното уреждане по взаимно съгласие на страните с помощта на трето лице –помирител или посредник.
За да спомогне за извънсъдебно и арбитражно уреждане на тези спорове, Национална Асоциация Бизнес и Право организира помирителни производства, като функциите на помирител и посредник се възлагат на трето лице - медиатор. Медиаторът може да влиза във връзка с всяка от спорещите страни поотделно и може да ги покани на съвместна среща и обсъждане. Преди всичко медиаторът полага усилия да склони страните към спогодба, като изтъква нейните предимства, предлага алтернативни решения, както и пълен текст за спогодба. Ако помирението завърши с успех, постигната спогодба следва да бъде удостоверена писмено и да бъде подписана от двете страни, като медиаторът я подписва като свидетел на постигнатото съгласие.
При всички случаи спогодбата запазва добрите отношения между спорещите и това е една от причините, поради която помирителното производство е за предпочитане при уреждането на частноправни и други спорове. И тъй като спогодбата е доброволно приета, тя стимулира към доброволно изпълнение на поетите с нея задължения, като спестява принудителното изпълнение, към което обикновено води решението, особено ако осъдената страна го счита за неправилно.
В Устава и Правилника на Арбитражния съд при Национална Асоциация Бизнес и Право подробно са уредени въпросите относно започването на помирението, определянето на медиатор, производството за помирение и приключването на помирителното производство.